Filatelie is meer dan postzegels verzamelen
Filatelie is meer dan postzegels verzamelen
Home » Stempels » Krag-machine

Krag-machine

Een tijdje geleden kocht ik op een ruilbeurs een pakketje prentbriefkaarten voor een schappelijk prijsje. Het ging mij voornamelijk om de stempels.  Bij mijn nieuwe kaarten zat ook de volgende.

kragkaart.large.jpg

Deze kaart werd verstuurd vanuit Amsterdam Centraal Station naar een militair die gelegerd was in de kazerne van Amersfoort.
Het bijzondere van deze kaart is evenwel de afstempeling. Het betreft hier een soort doorlopende afstempeling. Als ik de stempelafdruk wat groter scan krijg ik het volgende:

krag1934adam.large.jpg

We zien een herhaald "Adresseer volledig", de naam van het postkantoor (Amsterdam C.S.), het tijdstip van verzending (19-IX-34 of 19-X-34 te 23 uur) en als illustratie een "vliegende duif"(?) met een zonnetje en een sterretje uitgevoerd in stippellijntjes.
Na zoeken heb ik dit stempel gevonden in het boekwerkje "De poststempels van Nederland / Machinestempels" van F.W.van der Wart (1991) als nummer "CXVb 24u ADRESSEER VOLLEDIG". Dat "24u" betekent dat het stempel de gehele dag werd gebruikt. In mijn voorbeeld is (wat onduidelijk) 23u te lezen.
Dit stempel werd gebruikt te Amsterdam in de jaren 1934-1937.

kragdenhaag.large.jpg

Dit is de afbeelding zoals die ook in het genoemde boekje van Van der Wart staat weergegeven.
Er bestaan nog meer soortgelijke stempels.
Het volgende voorbeeld (ook uit het boekje Van der Wart) is een stempel met hetzelfde onderwerp (duif).

kraghaarlem.large.jpg

De tekening is nu niet gestippeld maar bestaat uit volle lijnen. Ook de details zijn wat anders.
Dit stempel was in gebruik in Haarlem in de periode 1933-1935.
In een andere publicatie (De Postzak, nr 203, augustus 2007, uitgave van Po&Po) vond ik een stukje van Otto Koene onder de titel "Raadselachtige Postduiven".
En daarin wordt verhaald dat het ontwerp van de hier getoonde stempels met postduiven van de hand van ene Willem Rozendaal is.
Willem Rozendaal (1899-1971) heeft verschillende "continuerende machinestempels" ontworpen voor de PTT.
Rozendaal was een vooraanstaand kunstenaar, graficus en docent in Den Haag.
De genoemde stempels zijn allemaal ontworpen voor een speciaal merk stempelmachine, namelijk van KRAG.
Toch leuk om zo'n apart en zeldzaam (?) stempel tegen te komen.


Biografie van Willem Jacob Rozendaal op
http://nl.wikipedia.org/wiki/Willem_Jacob_Rozendaal